Slim textiel

Uit Technotheek
Ga naar: navigatie, zoeken
Slim textiel/Smart Textiles
250px
Eigenschappen
Categorie: Materialen
Handelsnamen: Lumalive ®, Angel Chang
Originele auteur: Vincent Baas en Douwe van Leeuwen
Jaar: 2009
Wikipedia link: E-textiles

Inhoud

Beschrijving

Smart textiles vormen een zeer nieuwe vorm van textiel, waarin extra functionaliteit wordt toegevoegd aan textiel. Veelal gaat het hierbij om het toevoegen van extra functionaliteit aan kleding. De oorspronkelijke functie van kleding is het beschermen van het lichaam en behoud van lichaamswarmte. De functies die worden toegevoegd lopen sterk uiteen en de technieken hebben op dit moment veel potentie. Producten, zoals een MP3-speler, kunnen in de stof geïntegreerd worden of er kunnen stoffen gemaakt worden met extra functies op elektronisch of chemisch gebied. Toepassingen van deze stoffen zijn bijvoorbeeld mogelijk in de medische wereld of in beschermende kleding.

Er zijn diverse mogelijkheden om de extra functionaliteit toe te voegen, onder meer door gebruik van geleidende polymeren en nanotechnologie. Doordat geleidende polymeren vrije elektronen bevatten kunnen deze gebruikt worden om een coating op vezels aan te brengen. Het gebruik van nanotechnologie biedt mogelijkheden om deeltjes zo te manipuleren dat ze beweging om kunnen zetten in energie.

Wat heb je eraan?

Voornamelijk gebruiksgemak, je hebt alles bij de hand of hoeft minder op te letten dat doet de stof voor je (doormiddel van waarnemen en er op te reageren). Er zijn heel veel mogelijkheden. Nieuwe concepten worden ontwikkeld, onder meer in de mode-industrie.

Cyclodextrines voor gecontroleerde afgifte van chemicaliën
Levi’s Philips jas

Leveringsvormen

Omdat smart textiles nog niet in grote hoeveelheden geproduceerd worden is slechts een indicatie te geven van de leveringsvormen:

  • Afzonderlijk behandelde vezels
  • Lappen bewerkt textiel
  • Elektronische componenten, geschikt om te integreren in textiel
  • Kant-en-klare kledingsstukken (nog geen massaproductie)

Be- en verwerkingstechnieken

Om smart textiles in ander textiel te verwerken kunnen verschillende technieken worden toegepast. Een daarvan is naaien waarbij een voorbewerkt stuk smart textile, wordt verwerkt in een ander stuk textiel zodat dit stuk textiel de voordelen van het stukje smart textile met zich meedraagt. Een andere techniek om of smart textiles in producten te verwerken of van een stuk textiel een smart textile te maken is door middel van lijmen. Hierbij kan worden gedacht aan het vastlijmen van elektronische componenten aan een stuk textiel of aan het vastlijmen van een stuk smart textile aan een ander product om zo het product te laten profiteren van de eigenschappen van de smart textile.

Toepassingen

  • Medisch: kleding die vitale functies in de gaten houdt
  • Beschermend: stoffen die reageren op hitte en vervolgens hittewerend materiaal afgeven
  • Entertainment: MP3-spelers en telefoons in kleding (o.a. Levi’s Philps jack), Philips Lumalive: promotionele activiteiten
  • Mode: Angel Chang, modeontwerpster, maakt kleding die o.a. patronen bevat die reageren op warmte en licht

Voordelen

Smart textiles zijn ontwikkeld om verschillende dingen gemakkelijker of veiliger te maken voor de gebruiker. Het draait bij de voordelen dus om gebruiksgemak. Door bij voorbeeld het inbouwen van elektrische componenten in textiel kan er worden gecommuniceerd tussen je kledingstukken en je andere elektronica. Ook kan er voordeel worden behaald door bestaande chemische technieken toe te passen op textiel op deze manier kan er een extra beschermingsfunctie worden mee gegeven aan het textiel.

Nadelen

Het reinigen van de ingebouwde componenten is nog een probleemgebied, omdat veel materialen nog niet bestand zijn tegen contact met water en wasmiddel. Het gebruik van een relatief nieuwe techniek als nanotechnologie, waarvan de veiligheidsaspecten nog niet voldoende zijn uitgezocht, is een belangrijk punt aangaande de veiligheid van smart textiles. Veel toepassingen van smart textiles zullen betrekking hebben op het gebruik van elektrische componenten, waarvoor een elektrische stroom nodig is. Het blijkt nog lastig om de stoffen te voorzien van stroom zonder gebruik te maken van extra accu’s.

Milieuaspecten

Naast veiligheid is het milieu een ander aspect van nanotechnologie. Van veel toepassingen is nog niet bekend wat hun invloed is op het milieu.

Leveranciers en kenniscentra

Persoonlijke instellingen
Naamruimten
Varianten
Handelingen
Navigatie
Hulpmiddelen